می‌توان گفت کود هر چیزی است که باعث تقویت گیاهان و رشد آن‌ها می‌شود. کودها انواع مختلفی دارند و اصلی‌ترین کاربرد آن‌ها در حوزه کشاورزی است. اگر شما قصد فعالیت در زمینه پرورش گیاه یا کشاورزی را داشته باشید، نیاز دارید تا با انواع کود‌های کشاوری آشنا شوید.
در این مقاله به بررسی انواع کود‌های کشاورزی و توضیح آن‌ها می‌پردازیم. در ادامه با ما همراه باشید.

انواع کود کشاورزی

به طور کلی، کودها به دو دسته طبیعی و شیمیایی تقسیم می‌شوند. کودهای طبیعی یا ارگانیک، از عناصر کاملا طبیعی و موجود در طبیعت بدست می‌‌آیند و استفاده از آن‌ها به طبیعت هیچ آسیبی نمی‌رساند.
کودهای شیمیایی نیز شامل یک یا چند ترکیب از مواد مورد نیاز گیاهان برای تقویت و رشد هستند. لازم به ذکر است که این نوع کودها برعکس کودهای طبیعی، با دخالت انسان ساخته می‌شوند. حال که با دسته‌‌بندی کلی کود‌ها آشنا شدید، آماده‌اید تا با تعریف کود کشاورزی و انواع آن آشنا شوید.

کود کشاورزی چیست؟

می‌توان گفت کود کشاورزی، نوعی ماده غذایی برای گیاهان است که کشاورزان برای تقویت گیاهان خود در جهت افزایش بازدهی محصولات و رشد گیاهان استفاده می‌کنند. کود‌های کشاورزی انواع مختلفی دارند و کاربرد آن‌ها در حوزه‌های مختلف کشاورزی متفاوت است. در ادامه انواع مختلف کود‌های کشاورزی را بررسی می‌کنیم.

انواع کودهای کشاورزی کدامند؟

کوهای کشاورزی را به دسته تقسیم می‌کنیم:

1. کود آلی (طبیعی، ارگانیک)
2. کود زیستی (بیولوژیک)
3.  کود شیمیایی (معدنی)

در این قسمت هر کدام از کودها را به طور جداگانه توضیح می‌دهیم:

کود آلی

همانطور که از نام این کود نیز پیداست، این کود از مواد کاملا طبیعی و بدون دخالت انسان ساخته شده است؛ بدین منظور هیچ آسیبی به طبیعت نمی‌رساند و می‌توان گفت نوعی کود پاک است. از فواید این کود می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• فعالیت‌های میکروبی خاک را افزایش می‌دهد.
• خاک را اصلاح میکند و رطوبت آن را حفظ می‌کند.
• منبع اصلی تامین فسفر و گوگرد است.
• منبع اصلی تامین نیتروژن اولیه مورد نیاز خاک است.

ناگفته نماند که کودهای آلی خود، دارای دسته‌بندی های مختلفی هستند. انواع کودهای آلی عبارت‌اند از:

1. کود حیوانی
2. گیاخاک یا کود سبز
3. کمپوست

در این بخش به بررسی انواع کودهای آلی می‌پردازیم:

کود حیوانی

در گذشته کشاورزان دریافتند در مکان‌هایی که فضولات حیوانی قرار دارد، گیاهان رشد بهتری پیدا می‌کنند و خاک آن قسمت مرغوب‌تر است. از همان زمان تا به الان، فضولات حیواناتی چون گاو، گوسفند و مرغ به عنوان کود حیوانی استفاده شده است. لازم به ذکر است امروزه کشاورزان از کود انسانی نیز، استفاده ویژه‌ای می‌کنند. از مزیت‌های کود حیوانی می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• خاک را به خوبی اصلاح می‌کند.
• میزان مواد آلی خاک را افزایش می‌دهد.
• فعالیت بیولوژیک خاک را افزایش می‌دهد.
• نفوذپذیری خاک را افزایش می‌دهد.
• مقدار PH در خاک را افزایش می‌دهد.

استفاده از کودهای حیوانی بسته به نوع آن‌ها نیز متفاوت است. از کود حیوانی گاوی پوسیده برای تقویت زعفران استفاده می‌شود. کودهای انسانی، کودهای مرغی و گوسفندی نیز برای اصلاح و افزایش مواد آلی خاک به کار می‌روند. همچنین از کود ماهی برای چالکود استفاده میکنند.

برای اطلاعات بیشتر از اهمیت چالکود و روش های اجرای آن به مجله جالیزان مراجعه نماییید.

گیاخاک یا کود سبز

یکی از روش‌های بهینه‌سازی شرایط برای کشت محصول، استفاده از کود سبز یا گیاخاک است. برای استفاده از این نوع کود، قبل از کشت محصول اصلی، یک گیاه را در خاک می‌کاریم و سپس آن را برداشت می‌کنیم. این کار باعث افزایش باروری خاک و مرغوب شدن آن برای کشت محصول اصلی می‌شود. توجه داشته باشید که در این روش، محصولی برداشت نمی‌شود و تنها قصد داریم تا از مزایای گیاه کاشته شده برای کشت محصول اصلی استفاده کنیم.
باید گفت بقایای رویشی گیاهان مانند برگ و ریشه، دارای مواد مغذی بسیاری هستند و می‌توانیم با مخلوط کردن آن‌ها در خاک، بهترین استفاده را از خاک ببریم و رشد محصول اصلی‌مان را بهبود ببخشیم.
کود سبز برای همه ما آشنا است و ما برای گلدان‌ها و باغچه‌های منزل از آن استفاده می‌کنیم.

کود کمپوست

کود کمپوست از روش‌های بازیافتی بدست می‌آید. این نوع کود ترکیبی از پسماندهای حیوانی و انسانی است که طی یک فرایند خاص به وجود می‌آید. استفاده از این نوع کود، در موارد زیر بسیار مناسب است:
• ساخت و ساز تالاب
• باغداری
• کشاورزی
• پوشش و دفن زباله‌ها
همچنین از مزیت‌های این کود می‌توان به کنترل فرسایش خاک و آفت‌کشی طبیعی اشاره کرد.

کود زیستی

می‌توان گفت کود زیستی یکی از بهترین کودهای موجود در بازار است و به طبیعت هیچ آسیبی نمی‌رساند. از مزیت‌های این نوع کود می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• خزانه میکروبی خاک را بازسازی می‌کند.
• خاک را حاصل‌خیر می‌کند.
• دارای نیتروژن است و می‌تواند مقدار نیتروژن مورد نیاز برای رشد گیاه را فراهم سازد.

همچنین لازم به ذکر است هنگامی که گیاه مواد آلی نداشته باشد، پیشنهاد می‌شود که در کنار کود آلی، از کود زیستی نیز استفاده کنید. در این صورت کیفیت رشد گیاهان و محصولات شما افزایش خوبی خواهند داشت.

کود شیمیایی

همانطور که در قبل نیز گفته شد، کود شیمیایی از ترکیبات مختلف و به دست انسان ساخته می‌شود. این کود یکی از مهم‌ترین کودها در بازار ایران است و نقش بسیار زیادی در تامین مواد مغذی گیاهان از جمله فسفر، پتاسیم و نیتروژن دارد.
کودهای شیمیایی در مقایسه با دیگر کودها، دارای تاثیرگذاری بسیار سریع‌تر در رشد گیاه و تامین مواد مغذی آن هستند. کودهای شیمیایی انواع مختلفی دارند و آن‌ها را بر حسب مواد مغذی موجود در آن‌ها دسته‌بندی می‌کنند. انواع کودهای شیمیایی عبارت‌اند از:

• کود فسفر
• کود پتاسیم
• کود کامل
• کود ریزمغزی
• کود نیتروژن

به راستی کود شیمیایی بهتر است یا ارگانیک؟

در ادامه به توضیح هرکدام از انواع کودهای شیمیایی می‌پردازیم.

کود فسفر

از این کود می‌توان در مناطقی استفاده کرد که میزان فسفر زمین پایین‌تر از حد مورد نیاز گیاه است. فسفر نقش بسیار مهمی در ریشه‌زایی و گل‌دهی گیاهان دارد؛ اما استفاده بی‌رویه از کودهای فسفری می‌تواند باعث ایجاد اختلال در جذب عناصری ماننند روی و آهن در گیاه باشد. لازم به ذکر است شما می‌توانید از کود زیستی نیز برای تامین فسفر مورد نیاز گیاه استفاده کنید. مونو آمونیوم فسفات و دی آمونیوم فسفات از انواع کودهای فسفری هستند.

کود پتاسیم

عنصر پتاسیم معمولا در خاک وجود دارد. این عنصر از تجزیه بقایای گیاهان در خاک وارد می‌شود؛ اما کمبود آن در مناطقی که دارای خاک شنی و اسیدی هستند، مشهود است. معمولا در این مناطق است که برای تامین پتاسیم مورد نیاز گیاه، از کودهای پتاسیم استفاده می‌شود. این نوع کود دارای کاربردهای متعددی است که در زیر آن‌ها را مشاهده می‌کنید:

• تاثیرگذاری در کیفیت، اندازه و ظاهر میوه گیاهی
• افزایش تحمل گیاه در برابر خشکی
• تاثیرگذاری در فرایند فتوسنتز و تولید غذای گیاهی

انواع کودهای پتاسیم عبارت‌اند از: کلراید پتاسیم، سولفات پتاسیم و نیترات پتاسیم

کود کامل

همانطور که در قبل نیز اشاره شد، کودهای شیمیایی بر اساس مقدار مواد مغذی که در آن‌ها موجود است، دسته‌بندی می‌شوند. کود کامل یا NPK به کودی گفته می‌شود که دارای هر سه مواد مغذی پتاسیم، فسفر و نیتروژن است. این کود یکی از پرمصرف‌ترین کودها در بین کشاورزان است و به رشد تمامی گیاهان کمک می‌کند. همچنین، این کود نقش مهمی در تامین تمام مواد مغذی گیاهان دارد.
مقدار عناصر موجود در این کود را با سه رقم نشان می‌دهند؛ برای مثال کود کاملی با نام 30-10-15، به ترتیب دارای 30 درصد نیتروژن، 10 درصد فسفر و 15 درصد پتاسیم است.

کود ریزمغذی

این کود دارای عناصری است که به مقدار کم برای گیاهان ضروری هستند؛ به همین دلیل به آن کود ریزمغذی گفته می‌شوند. این عناصر عبارت‌اند از:

• روی
• منگنز
• بور
• آهن
• مس
• کلیبدن
• کلر

معمولا در مناطق خشک و نواحی که مقدار PH خاک تنظیم نیست، کمبود عناصری چون مس، آهن، روی و منگنز مشاهده می‌شود. در این شرایط می‌توانید از کودهای ریزمغذی استفاده کنید و این مشکل را برطرف سازید.

ممکن ایت در موارد مربوط به کوددهی به عبارت NPK بر بخورید. اما NPK چیست؟  NPK مخفف “نیتروژن، فسفر و پتاسیم“، سه ماده مغذی تشکیل دهنده کودهای کامل است. عناصر مغذی ضروری دیگری نیز وجود دارد که است اما این سه عنصر بیشترین اهمیت را دارند.

• راهنمای کامل زمان مصرف کود نیترات کلسیم+نحوه مصرف

کود نیتروژن

عنصر نیتروژن (ازت) پرمصرف‌ترین ماده مغذی در بین گیاهان است. از کاربردها و تاثیرگذاری‌های این کود بر روی گیاه، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• تاثیرگذاری در فرایند رشد گیاه
• تقویت محصول
• تاثیرگذاری در افزایش وزن محصول

در این شرایط است که عمده کشاورزان به کود نیتروژن روی می‌آورند. در زمان رشد گیاهان، نیتروژن باید طی چند نوبت، طبق برنامه‌ریزی کشاورزی مصرف شود. لازم به ذکر است اگر کود نیتروژن در دسترس شما نبود، می‌توانید از کودهای زیستی و کودهای حیوانی پوسیده شده برای تامین نیتروژن گیاه استفاده کنید.

برای شناخت علائم کمبود مواد مغذی در گیاهان و همچنین دلایل و راه حل ها رفع آن ها به مجله جالیزان مراجعه کنید…

نکته‌ای درباره مصرف کودهای شیمیایی

شما می‌توانید از کودهای شیمیایی برای تقویت و رشد گیاهان در زمان کمتر استفاده کنید؛ اما توجه داشته باشید که استفاده بیش از حد از کود شیمیایی، می‌تواند در فرایند رشد گیاه یا محصول اختلال ایجاد کند، به طبیعت و خاک آسیب جدی بزند و سلامت انسان‌ها را به خطر بیندازد!
سعی کنید از کودهای شیمیایی با برنامه‌ریزی مشخص و تعیین مقدار مناسب برای هر گیاه استفاده کنید تا باعث ایجاد مشکلات نشود.

سخن پایانی

در این مقاله با انواع مختلفی از کودهای کشاورزی آشنا شدید. همانطور که در قبل ذکر شد، انتخاب نوع کود می‌توان با توجه به منطقه، خاک و نوع گیاه شما متفاوت باشد؛ لذا هنگام انتخاب کود کشاورزی، حتما این موارد را در نظر بگیرید و بدون بررسی اقدام به خرید کود کشاورزی نکنید.

مطالب مرتبط:

• اهمیت کوددهی در پاییز
• بهترین زمان کوددهی درختان چه موقعی است؟
• کوددهی هوشمند چیست؟
• نانو کود چیست؟ راهنمای کاربرد نانوکود در کشاورزی نوین

برای معرفی راه های مراقبت از محصولات کشاورزی اول از همه به سراغ راه های مراقبت از محصولات باغی میرویم در ادامه راه های مراقبت از سایر گیاهان در شروع فصل سرما می رویم:

 آبیاری را به موقع انجام دهید

آبیاری گیاهان در فصل پاییز بسیار حائز اهمیت است چون اگر در فصل زمستان به گیاهان آب بدهیم باعث یخ زدگی آب در اطراف ریشه گیاه می شود و گیاه می شود و موجب نابودی گیاه می شود.
بسته به گیاهی که دارید آبیاری را قبل شروع زمستان شروع کنید و تا قبل از افت دما آبیاری را ادامه دهید.

پوشش سطح خاک در فصل پاییز

یکی از راه های جلوگیری از یخ زدگی ریشه گیاهان و درختان پوشش سطح خاک در فصل پاییز است بعلاوه گیاهان از سرما در امان می مانند و از فرسایش خاک هم جلوگیری می شود.
اگر سطح خاک با خاک مالچ پوشش ندهیم باعث ازدست رفتن لایه رویی و مواد مغذی خاک می شود.

کوددهی در فصل پاییز

گیاهان در فصل زمستان فتوسنتز انجام نمی دهند و در نتیجه شانس بقای آنها به ذخیره ای که از قبل داشته اند برمی گردد بنابراین اگر در فصل پاییز به آنها کود مناسب دهیم هم سرما فصل زمستان را به خوبی تحمل می کنند و شانس زنده بودنشان هم بسیار بیشتر می شود. حتما برای کوددهی مناسب گیاه خود با یک متخصص مشورت کنید.

کنترل علف های هرز باغ

یکی از راه های بسیار مهم برای مراقبت از گیاهان از بین بردن علف های هرز در باغ ها است . اگر علف های هرز از بین نروند بستر مناسبی برای آفات و و بیماری ها می شود. آفات و بیماری ها از این موقعیت استفاده می کنند و در طول فصل زمستان روی علف هرز می مانند و در نهایت باعث نابودی گیاهان در فصل بهار می شوند.

هرس درختان در فصل پاییز

مهمترین راهکار برای مراقبت درختان در فصل پاییز هرس و نگهداری آنها در فصل پاییز است. هرس درختان در فصل های مختلف و برای اهداف گوناگون استفاده می شود که برای رشد بهتر آنها در فصل بهار باید هرس پاییزه را با دقت زیادی انجام دهید. برای شروع کار باید تمام شاخه های خشک شده درخت را حذف کنید. در صورتی که درخت شما دارای پاجوش است حتما قبل از رسیدن فصل زمستان پاجوش را حذف کنید. از بین نبردن پاجوش باعث تخلیه مواد غذایی درخت و در نتیجه درخت مادر ضعیف می شود.

شخم زنی در فصل پاییز

حتما برای شما این سوال پیش اومده که شخم زنی در فصل بهار بهتر است یا پاییز؟
طبق تحقیقات انجام شده شخم زنی در اواخر فصل پاییز مزایا بسیار بیشتری نسبت به شخم زنی در فصل بهار دارد چون درجه حرارت خاک در فصل پاییز و اوایل زمستان بالاتر از فصل بهار است و زمان بیشتری برای تهیه و تجزیه مواد آلی خاک وجود دارد.
البته برای شخم زدن پاییز باید بگذارید هوا اندکی گرم شود و سپس شروع شخم زنی کنید.
در مناطقی که شیب دار هستند شخم زنی در فصل پاییز توصیه نمی شود چون در طول زمستان خاک های این مناطق در فصل زمستان در معرض بارش های تند قرار می گیرند و خاک فرسایش می شود.

حالا که با اقدامات لازم کشاورزی در فصل پاییز آشنا شدیم حتما برایمان این سوال به وجود می آید که چه گیاهانی می توانیم در فصل پاییز بکاریم و طریقه مراقبت کردن از آنها چگونه است؟

در فصل پاییز چه گیاهانی بکاریم و چگونه از آنها مراقبت کنیم؟

گیاهان بیمار را از باغ خود جدا کنید

ممکن است فکر کنید می شود گیاهان مصرف شده را در خاک باغچه رها کرد ما این کار درست نیست چون این گیاهان در صورت مبتلا به بیماری گیاهان دیگر را هم بیمار می کند و باعث آسیب بسیار زیادی به باغ می شود. حتما گیاه خود را چک کنید و در صورت مشاهده بیماری آن را از باغ خود جدا کنید.

خاک باغ خود را برای فصل بهار اصلاح کنید

بسیاری از باغبانان اصلاح خاک را برای فصل بهار می گذارند اما فصل پاییز زمان بسیاری خوبی برای افزودن مواد مغذی به خاک مثل کود های دامی و آلی است. افزودن مواد مغذی به خاک در فصل پاییز باعث می شود که خاک فرصت بیشتری برای غنی سازی دارند.

گیاهان چندین ساله را با احتیاط هرس کنید

پاییز زمان بسیار مناسبی برای گیاهان چند ساله است اما باید بدانید چه گیاهی را برای هرس کردن انتخاب می کنید . برخی گیاهان مانند تمشک و بلوبری هرس بهاره را ترجیح می دهند اما گیاه رازیانه سود زیادی از هرس کردن در فصل پاییز می برد. گل هایی هم مانند گل مریم گلی، آویشن و رزماری هم از پاکسازی بهاری سود می برند.

مالچ پاشی کنید

مالچ پاشی در فصل پاییز باعث کاهش اتلاف آب و محافظت از خاک در برابر فرسایش و علف های هرز است.
شما می توانید یک لایه ضخیم از مالچ را به خاک اضافه کنید این لایه به تنظیم درجه حرارت و رطوبت خاک در فصل زمستان کمک می کند.

پیاز های باغ خود را تقسیم کرده و بکارید

با اینکه اکثر پیازها در فصل بهار گلدهی کرده و اکنون از بین رفته اند اما هنوز پیاز هایی هستند که تازه گلدهی کرده اند. بعد از گذشت 3 الی 4 هفته بعد از گلدهی شروع به تقسیم بندی کنید به این صورت که به آرامی پیازهای قدیمی را برداشته و پیاز های جدید را جایگزین آنها کنید و شروع به تقسیم بندی کنید.

مراقبت از گیاهان آپارتمانی با شروع فصل پاییز به چه صورت است؟

نور بیشتری به گیاه برسانید

به دلیل اینکه در پاییز روزها روبه کوتاهی می روند باید نور بیشتری به گیاه تان برسد . گیاه را به سمت پنجره ای که نور بیشتری دارد ببرید . بهتر است گیاه را به سمت پنجره ی جنوبی ببرید که نور بیشتر و کامل تری دریافت کند. اگر درخانتان پنجره ای وجود نداشت می توانید با هر روشی نور را ایجاد کنید.

گیاه را به داخل خانه تان بیارید

بهتر است گیاه را در اوایل فصل پاییز به محیط خانه تان بیاورید چون قرار دادن آنها در هوای سرد باعث از بین رفتن گیاه یا با خطر یخ زدگی مواجه می شود

گیاه را وارد اتاق سرد نکنید

قبل از اینکه گیاه را وارد فضای خانه کنید حتما قبلش از دمای خانه مطمئن باشید. دما خانه باید متعادل باشد و گیاه را وارد فضای خیلی سرد یا گرم نکنید.

کوددهی به گیاه را قطع کنید

در فصل پاییز گیاهان به دلیل آماده شدن برای فصل زمستان نیازی به کود دهی ندارند البته باید به این نکته هم دقت کنید که بعضی گیاهان حساس ترند و روند قطع کوددهی آنها باید به آرامی و مرور زمان صورت بگیرد که در شوک تغییر فصل قرار نگیرند.

مراقب حشرات باشید

یکی دیگر از مشکلات که گیاهان در فصل پاییز با آن مواجه اند حشرات هستند. اگر حشره ای در خانه تان پیدا کردید هرچه سریع تر آن را از خانه تان بیرون ببرید تا آسیبی به گیاه تان نزند. روغن چریش گزینه بسیار مناسبی برای دفع کردن حشرات در خانه است.

فقط در صورت نیاز گلدان را تعویض کنید

فصل پاییز فصل مناسبی برای تعویض گلدان نیست چون باعث تحریک و رشد گیاه می شود ولی اگر متوجه شدید که خاک گیاه خشک شده است زمان تعویض گلدان فرا رسیده است.

رطوبت بیشتری برای گیاه ایجاد کنید

اگر نوک گیاه تان به رنگ قهوه ای در آمده به این معناست که به گیاه رطوبت کافی نرسیده است. در فصل پاییز به علت هوای سرد و خشک رطوبت کافی به گیاهان آپارتمانی نمی رسد و باید گیاه را در معرض رطوبت کافی قرار دهید.

قسمت مرده گیاه را جدا کنید

با اینکه فصل زمستان فصل ایده آلی برای هرس کردن نیست اما می توانید قسمت های مرده گیاه را جدا کنید . این کار باعث افزایش رشد گیاه می شود.

آبیاری گیاه را کمتر کنید

هوای خنک پاییز باعث می شود که گیاه به آبیاری کمتری نیاز داشته باشد. آبیاری پیش از اندازه باعث پوسیدگی گیاه می شود.

مراقبت از گیاهان گلخانه ای در فصل پاییز

تمیز کردن گلخانه

شروع به تمیز کردن تخت های باغ خود کنید و گیاهانی که در فصل پاییز دوام نمی آورند را حذف کنید.

ضد عفونی کردن گلخانه

برای جلوگیری از هرگونه بیماری باکتریایی باید تمام وسایل گلخانه خود را ضد عفونی کنید. اعم از نیمکت ها ، صندلی ها، تجهیزات.

آماده سازی

برای اینکه گیاه در فصل پاییز رشد سالمی داشته باشد بهتر است خاکتان را مورد آزمایش قرار دهید. این آزمایش به شما تعادل PH و سطح مواد مغذی را به شما می گوید.
اگر سطح PH شما پایین است باید آهک یا همان سنگ آهک آسیاب شده را به خاک تان اضافه کنید تا اسیدیته خاک تان کاهش یابد.
اگر برعکس، سطح PH بالا باشد برای کاهش قلیایی بودن خاک به آن پیت ماس اضافه کنید.
اگر سطح مواد غذایی خاک کم بود باید به آن کود غذایی استفاده کنید.

به خاک گیاهان رسیدگی کنید

یکی از ویژگی های مهمی که خاک گیاهان گلخانه ای باید داشته باشد، خاک سست و هوادهی شده است . برای به وجود آوردن همچین خاکی باید در فصل تابستان یک چنگال در خاک باغچه خود فرو کنید. همچنین این روش باعث فضای بیشتر برای رشد محصولات بعدی شما می شود.

خاک را غنی کنید

برای اینکه کار خود را در فصل بهار کمتر کنید بهتر است از الان خاک را با مواد مغذی و کمپوست یا کود دامی مخلوط کنید. با استفاده از بیل خاک را بچرخانید که مواد به خوبی باهم مخلوط شوند.

روشنایی گلخانه خود را بررسی کنید

اگر تصمیم دارید گیاهان که آفتاب دوست دارند در فصل پاییز و زمستان رشد دهید کار شما اندکی سخت می شود اینجاست که می توانید از چراغ های LED برای گیاهان خود استفاده کنید که اگر هوا ابری یا تاریک بود به مشکل بر نخورید. چراغ ها قبل از شروع پاییز به برق متصل کنید که در طول فصل برق گلخانه تامین باشد.

کم کم به فکر فصل زمستان باشید

فصل پاییز فصل ایده آلی برای شروع آماده سازی گیاهانی است که می خواهید در فصل زمستان بکارید است. برای این کار باید گلخانه ی خود را با عایق بندی و تهویه کنید.

• معرفی 9 روش برای پیوند زدن درختان

چه گیاهانی در گلخانه می کارید؟

یکی از اولین کارها برای آماده سازی گلخانه ها در فصل پاییز این است که میخواهید اینکه میخواهید گیاهان فصل گرم یا فصل سرد را پرورش دهید.

گیاهان فصل گرم

اگر تصمیم دارید این گیاهان را پرورش دهید باید گلخانه خود را با استفاده از سیستم گرمایشی همیشه گرم ونگهدارید و و چراغ های گلخانه تان را همیشه روشن نگه دارید.

گیاهان فصل سرد

اگر میخواهید گیاهان و سبزیجات ها را به مقاومت در فصل سرما عادت دهید همان عایق بندی گلخانه کافی است.

نکته:بهتر است کاشت نهال خود را قبل شروع سرما شروع کنید. اگر می خواهید روش گرمایش بدون سیستم را در گلخانه خود به وجود بیاورید باید اول دمای گلخانه را کنترل کنید تا مطمئن شوید گیاه شما شرایط زنده ماندن در این وضعیت دارد.

سمپاشی و روغن پاشی زمستانه یکی از اقدامات مهم برای مدیریت باغ می باشد. زمستان یکی از بهترین فصل‌ها برای کشاورزان است که از فرصت استفاده کنند و از آسیب‌های ناشی از تخریب باغ‌های خود و آفات مختلف تا حد امکان جلوگیری کنند تا بتوانند در فصول مختلف به‌ویژه در فصل بهار از آن جلوگیری کنند. شیوه های مراقبتی از درختان میوه در فصل زمستان بسیار است که می توان به رنگ زدن تنه درختان، استفاده از قارچ کش ها، استفاده از یخ آب زمستانه و… اشاره کرد.

سمپاشی زمستانه می تواند

نیاز به سمپاشی در فصل بهار و تابستان را برطرف کند. بنابراین بهتر است در فصل زمستان درختان خود را سمپاشی کنید و نکات مربوط به آن را در نظر داشته باشید. سمپاشی زمستانه درختان میوه در این فصل نیاز به قوانین و اصول زیادی دارد که باید رعایت کنید.

از جمله سوالات و ابهاماتی که در سمپاشی زمستانه درختان میوه مطرح می شود این است که سمپاشی زمستانه درختان میوه خود را چگونه بدست می آورید؟ و چه زمانی باید به این موضوع مهم روی آورید؟ و در نهایت بهترین سم برای درختان میوه چیست؟

در ادامه در مورد هر یک از این موضوعات بیشتر بحث خواهد شد.

چرا سمپاشی زمستانه درختان میوه اهمیت دارد؟

سمپاشی زمستانه درختان میوه بسیار مهم است. از آنجایی که حشرات به طور کلی به طعم شیرین میوه های رسیده علاقه دارند، این می تواند آسیب جدی به گیاهان و درختان شما وارد کند. برای جلوگیری از بروز چنین آفات گیاهی و همچنین به منظور میوه دادن درختان و بهره وری بیشتر باغ ها باید زمان دقیق سمپاشی زمستانه درختان میوه خود را بدانید تا از بروز انواع آفات تا حد زیادی جلوگیری کنید.

بهترین زمان برای سمپاشی زمستانه درختان میوه

به طور کلی، بهترین زمان برای سمپاشی زمستانه درختان میوه معمولا در زمستان یا در نهایت اوایل بهار است، قبل از اینکه میوه های باغ شما رشد کنند و جوانه بزنند. البته لازم به ذکر است که اگر پس از جوانه زنی همچنان متوجه وجود آفات مختلف شدید بهتر است شاخه مورد نظر را قطع کنید تا از نفوذ آن به کل درخت جلوگیری شود. به عنوان یک کشاورز باید در نظر داشته باشید که بهترین زمان برای سمپاشی زمستانه درختان میوه بعد از هرس درختان است که معمولاً یک هفته قبل از متورم شدن جوانه هاست که بهترین زمان برای انجام این کار است.

بهترین سم برای سمپاشی زمستانه درختان میوه

با توجه به توضیحات فوق؛ بهتر است از پس از سمپاشی زمستانه درختان میوه مراقبت شود. اما سوال اینجاست که بهترین سم برای درختان میوه چیست؟ به طور کلی، ممکن است برای سمپاشی درختان میوه خود در زمستان به دو نوع آفت کش نیاز داشته باشید. برخی از این سموم زمستانی خاصیت حشره کشی دارند. بهترین سموم در این زمینه ترکیبی از روغن ولک و سموم فسفر مانند دیازیتون (diazyton) یا اتیون (ethion) است که به آن ها سموم زمستانی نیز می گویند. و یکی از بهترین سموم موجود در این زمینه هستند که به وسیله آن ها می توانید از شر هر گونه حشره خلاص شوید.

اما دسته دیگری از سموم زمستانه، قارچ کش ها و باکتری کش ها هستند که از این نظر بهتر از سایر سموم از جمله سموم اکسیکلرید مس هستند تا از نفوذ انواع باکتری ها و قارچ ها به مزارع خود جلوگیری کنند.

یا از بردوفیکس (Bordofix) استفاده کنید که یکی از بهترین سموم زمستانه برای درختان میوه است. هر یک از این سموم برای سمپاشی زمستانه درختان میوه می تواند زمین کشاورزی شما را از هر گونه حشره و آفات مختلف قارچی و باکتریایی نجات دهد.

مطالب مرتبط:

• “نکاتی در رابطه با اختلاط سموم”
• “استفاده از پهپاد در سمپاشی زمین های کشاورزی”
• “نکات مهم در انتخاب نهال”
• “معرفی کامل سموم لاروکش + راهنمای استفاده“

روغن پاشی زمستانه برای محافظت درختان میوه

روغن های باغبانی که اغلب از دانه ها تهیه می شوند، مانند روغن چریش، می توانند حشراتی که به خواب زمستانی رفته اند مانند شته ها، فلس، تریپس و کنه ها را خفه کنند. همچنین از تخم گذاری آن ها جلوگیری می کند.

با استفاده از روغن پاشی زمستانه برای گیاهانی مانند گل رز و درختان میوه می توانید این آفات و حشرات را پیشگیری و کنترل کنید.

از روغن ولک برای روغن پاشی زمستانه استفاده می شود. روغن ولک در واقع حشره کش مبتنی بر نفت است که به کنترل حشرات فلس، شپشک ها، مگس سفید، کپک دوده، کنه های عنکبوت قرمز و تخم حشرات بر روی درختان میوه و سایر کمک می کند. از روغن پاشی زمستانه نیز در اواخر زمستان یا اوایل بهار استفاده می شود.

نکاتی برای سمپاشی و روغن پاشی زمستانه درختان میوه

در پایان برای سمپاشی زمستانه درختان میوه بهتر است به چند نکته توجه کنید که رعایت این موارد به طور کلی باعث می شود تا از زمین های زراعی خود استفاده بهینه کرده و بهترین و رسیده ترین میوه ها را به موقع برداشت کنید. این موارد شامل موارد زیر است:

• بهتر است همیشه در مزارع خود از سمپاش های موتوری در این جهت استفاده کنید و تا حد امکان از استفاده از سمپاش‌های پشتی برای بازدهی محدودتر در این جهت خودداری کنید.
• برای کمک به اثر سمپاشی و روغن پاشی زمستانه، مهم است که یک پاکسازی کامل بر روی درختان انجام دهید یعنی شاخ و برگ های مرده را جایی که ممکن است حشرات و تخم های آنها یا هاگ های قارچ را در آن قسمت ها مخفی شده باشند را هرس کنید. نادیده گرفتن این مرحله می تواند منجر به این شود که این آفات به محض افزایش مجدد دما، به یک پایگاه سریع دست پیدا کنند.
• بهتر است اصول سمپاشی دقیق رعایت شود که در این میان باید توجه داشت که تنه درخت از شاخه های آن مهمتر است. پس بهتر است سمپاشی زمستانه خود را بیشتر روی تنه درختان انجام دهید.
• برای سمپاشی زمستانه درختان میوه بهتر است از ترکیب روغن ولک و حشره کش و کنه کش استفاده شود.
• برای جلوگیری از هرگونه قارچ و باکتری، ترکیب بوردو یا اکسیکلرید مس نیز توصیه می شود.
• همچنین باید مقدار دقیق و استاندارد هر سم را در نظر بگیرید که برای این منظور می توانید به دفترچه راهنما یا بروشورهای هر سم مراجعه کنید.
• برای ایمنی بیشتر بهتر است در فصل زمستان سمپاشی درختان میوه از دستکش، لباس مخصوص و عینک استفاده کنید تا سلامتی خود را به خطر نیندازید.
• بهتر است پس از عملیات سمپاشی مخزن سمپاش دستگاه مورد نظر خود را بشویید.

چه محصولاتی را میتوان در زمستان کشت نمود؟ از مجله جالیزان بخوانید…

استفاده از قارچ کش ها دارای اصولی است که با رعایت آن ها می توان بهترین عملکرد را بدست آورد. در واقع با توجه به هزینه بالای کاربرد قارچ‌کش ها و آفت‌کش ها از نظر هزینه محصول، سوخت و نیروی کار، و همچنین اثرات زیست محیطی، مهم است که تا حد امکان از آن ها سود ببرید. یکی از مواردی که در هنگام استفاده از قارچ کش ها باید بسیار به آن توجه کرد آگاهی از مناسب ترین زمان استفاده از قارچ کش ها می باشد. در این مقاله از مجله آموزش کشاوزی جالیزان قصد داریم به بررسی بهترین زمان استفاده ار قارچ کش ها بپردازیم و عوامل تاثیرگذار آن را ارزیابی کنیم.

مطلب مشابه: “چرا بوته میری در گیاهان اتفاق می افتد؟”

قارچ کش ها و نحوه استفاده موثر از آن‌ها

ارگانیسم‌های متعدد (ویروس ها، قارچ ها و باکتری ها) می توانند باعث بیماری گیاهی شوند. پیشگیری و مدیریت بیماری به بهترین وجه با ترکیبی از اقدامات صورت می گیرد که به عنوان مدیریت یکپارچه آفات یا IPM (Integrated pest management) شناخته می شود. اقدامات مدیریتی که شامل تطبیق گیاه با محل، انتخاب گونه های مقاوم به بیماری، مراقبت از گیاه که از استرس جلوگیری می کند (آبیاری، مالچ، کوددهی در صورت نیاز و غیره) و همچنین در صورت لزوم استفاده از قارچ کش ها می باشد.

قارچ کش در واقع، ماده سمی است که برای کشتن یا کنترل رشد قارچ ها استفاده می شود. قارچ کش ها عموما برای کنترل قارچ های انگلی استفاده می شوند که یا به محصولات زراعی یا گیاهان زینتی آسیب اقتصادی وارد می کنند و یا سلامت حیوانات اهلی یا انسان را به خطر می اندازند بیشتر قارچ کش های کشاورزی و باغبانی به صورت اسپری یا پودر استفاده می شوند. قارچ کش بذر به عنوان یک پوشش محافظ قبل از جوانه زنی استفاده می شود. قارچ‌کش‌های سیستمیک روی گیاهان استفاده می‌شوند، جایی که در سراسر بافت پخش می‌شوند و برای ریشه‌کن کردن بیماری‌های موجود یا محافظت در برابر بیماری‌های احتمالی عمل می‌کنند.

برای اطلاع از موجودی و خرید انواع سموم شیمیایی کلیک کنید!

بهترین زمان استفاده از قارچ کش ها

انتخاب بهترین زمان برای سم پاشی قارچ کش به عوامل مختلفی مانند نوع گیاه (درخت میوه، سبزیجات و…)، نوع آب و هوای و میزان رطوبت آن منطقه دارد. اما به طور کلی بهترین زمان استفاده از قارچ کش ها برای پیش‌گیری از عوامل بیماری زا در آینده، اواخر زمستان یا اوایل بهار است. قارچ کش‌های در زمستان از گیاهان در برابر قارچ های آسیب رسان محافظت می‌کنند. قارچ کش ها در طول زمستان و تا فصل بهار باقی می مانند.

بهترین زمان استفاده قارچ کش ها برای درختان میوه

فصل زمستان برای استفاده از قارچ کش برای درختان میوه مناسب ترین زمان است. چون در این زمان به دلیل نبودن برگ بر روی درختان استفاده از قارچ کش راحت تر و مقدار مصرف آن کمتر می‌باشد و با میزان کمتری از قارچ کش ها می توان تمام سطح درخت را سم پاشی کرد. همچنین در این فصل درختان محصول ندارند و باعث ایجاد مسمومیت در میوه ها نمی شود.

مطاب مرتبط:

• “چطور بیماری قارچی پژمردگی فوزاریوم را کنترل کنیم؟“
• “اثر قارچ ریزوکتونیا بر گیاهان و شناخت بیماری ناشی از آن“
• “قارچ آلترناریا ؛ عامل بیماری لکه برگی“

قوانین کلی برای استفاده از قارچ کش

در انتخاب زمان استفاده از قارچ کش ها برای بیماری های و قارچ های برگ باید به موارد زیر توجه کرد:

1. قبل از ایجاد بیماری از قارچ کش‌ها استفاده کنید. اگرچه بسیاری از قارچ‌کش‌ها عملکرد سیستمیک دارند، اما پس از شروع بیماری‌ها را به طور کامل ریشه‌کن نمی‌کنند و تا زمانی که یک ضایعه بیماری در گیاه مشاهده شود، تعداد زیادی ضایعات بسیار کوچک که قابل مشاهده نیستند، در محصول شما وجود خواهند داشت.
2. در آب و هوای مساعد برای بیماری گیاه از فواصل سمپاشی کوتاه‌تر استفاده کنید. انواع بیماری گیاهی دارای شخصیت و رفتار متفاوت از یکدیگر می باشد که طبیعتا در آب و هوای مختلف متفاوت از هم عمل میکنند. با این حال، بیشتر بیماری‌های گیاهی نیاز به مرطوب شدن محیط دارند. بنابراین، در دوره های بارانی و شبنم های شدید، از قارچ کش ها باید بیشتر استفاده کرد.
3. استفاده از قارچ کش ها در شرایط بدون باد یا باد ملایم، برای دستیابی به بهترین پوشش و به حداقل رساندن پتانسیل رانش. بهترین حالت باد ملایم زمانی است که وارونگی دما وجود داشته باشد تا از احتمال گیر افتادن قطرات ریز اسپری در لایه وارونگی و سپس بالا آمدن و دور شدن از آن جلوگیری شود. (هوای سردتر در نزدیکی زمین و هوای گرمتر در بالا؛ احتمال وقوع بیشتر در شرایط فشار بالا؛ مشخصه آن هوای راکد). زمانی که وارونگی وجود دارد، بهترین زمان برای سمپاشی در اواسط روز است، زیرا در آن زمان کمتر مشخص می شود.
4. در صورت امکان قبل از باران از قارچ کش استفاده کنید. آب برای بیشتر تخم ها و هاگ های قارچی برای آلوده کردن شاخ و برگ ها و پخش آن ها ضروری است. بنابراین زمانی از قارچ کش استفاده کنید که قبل از بارندگی فرصت خشک شدن را داشته باشد و توسط باران شست و شو نشود و هدر نرود.
5. در زمان مناسب قارچ کش ها را جایگزین هم کنید. قارچ‌کش‌های سیستمیک، آن‌هایی که یک حالت اثر دارند، اگر به‌طور مرتب استفاده شوند، ممکن است باعث جهش قارچ‌های می‌شوند به شکلی مقاوم در برابر قارچ‌کش ها در می‌آیند.

چه زمانی از شبانه روز برای سمپاشی قارچ کش بهتر است؟

با توجه به داده های تحقیقات اولیه، استفاده از قارچ کش ها ممکن است بهترین اثر را در هنگام استفاده در اوایل صبح یا شب داشته باشند. هر چه دما بیشتر و رطوبت نسبی کمتر باشد، فرصت تبخیر یا تبخیر قارچ کش بیشتر است. با سمپاشی در اوایل صبح که دما کمتر و رطوبت نسبی بیشتر است می توان از این امر جلوگیری کرد. اوایل صبح یا حتی شب زمانی است که شبنم شدیدی ایجاد می شود، شبنم می‌تواند به توزیع و پخش قارچ‌کش ها به بخش های مختلف گیاه که امکان آلوده شدن را دارد کمک کند.

جمع بندی

به یاد داشته باشید که بهترین استراتژی مدیریتی در برابر بیماری های گیاهان زراعی در وهله اول ارتقاء سلامت گیاه است. قبل از کاشت، مطمئن باشید که شرایط خاک، آب و نور برای گیاه شما ایده آل است. و همچنین مطمئن شوید که از روش های بهداشتی مناسب، مانند کوددهی، هرس و روش کنترل محیطی مانند استفاده از روش یخ آب زمستانه برای بهبود سلامت گیاه و پیشگیری از آفات و بیماری ها می‌توان استفاده کرد. استفاده از قارچ کش ها علاوه بر فوایدی که دارد دارای مضراتی نیز می باشد. بنابراین با آگاهی از نوع، میزان قارچ کش و زمان استفاده از آن‌ها می‌توان برای جلوگیری و کنترل بیماری‌ها به بهترین بازده در کشاورزی رسید.

گوگرد یا سولفور (s)، چهارمین ماده مغذی اصلی گیاه می‌باشد نیتروژن (N)، فسفر (P) و پتاسیم (K) عناصر حیاتی برای داشتن یک محصول خوب و بارور شده هستند اما برای دستیابی به محصول و غذاهای مغذی تر، محصولات زراعی به گوگرد هم نیاز دارند. در سال‌های گذشته کشاورزان نقش گوگرد را در رشد و نمو گیاه نادیده می‌گرفتند. اما امروزه با توجه به مطالعات صورت گرفته استفاده از گوگرد در کشاورزی مورد توجه قرار گرفته است. در ادامه این مقاله از مجله جالیزان به اهمیت عنصر گوگرد در رشد محصولات زراعی و نقش مهم آن در کشاورزی می‌پردازیم…

مطالب مرتبط:

• “نمونه برداری خاک چیست و چرا این کار را انجام می دهیم؟”
• “اصلاح خاک ؛ تعریف دقیق آن و لزوم آن در کشاورزی“

اهمیت گوگرد

گوگرد به طور کلی برای دو هدف استفاده می‌شود:

• رشد و نمو گیاه
• حاصلخیزی خاک و اصلاح خاک

نقش گوگرد در رشد و نمو گیاهان

گوگرد یکی از 17 ماده مغذی ضروری گیاه است. برای رشد و توسعه همه محصولات بدون استثنا ضروری است.

مانند هر ماده مغذی ضروری، گوگرد نیز دارای عملکردهای کلیدی در گیاهان می‌باشد که شامل موارد زیر می شود:

تشکیل کلروفیل:

در واقع کلروفیل اجازه فتوسنتز را در گیاه می‌دهد که از طریق آن گیاهان می‌توانند نشاسته، قندها، روغن ها، چربی ها، ویتامین ها و سایر ترکیبات دیگر را تولید کنند.

استفاده بهینه گیاه از نیتروژن:

نقش گوگرد در تثبیت کارآمد نیتروژن در گیاهان به خصوص در حبوبات بسیار مهم است. عرضه کافی گوگرد، نه تنها برای محصولات با نیاز به گوگرد بالا – مانند حبوبات (یونجه، شبدر، سویا و غیره) و کلزا، بلکه برای محصولات با نیاز به نیتروژن بالا (ذرت، پنبه) بسیار مهم است. زیرا بدون گوگرد گیاه نمی تواند از نیتروژن استفاده بهینه کند.

پروتئین سازی در گیاه:

نقش کليدي اين عنصر در فعال کردن بسياري از آنزيم ها، پروتئين سازي بسیار حائز اهمیت است. سنتز پروتئین به مقادیر زیادی گوگرد به ویژه در تشکیل روغن در گیاهان دانه‌ای نیاز دارد. گوگرد جزء چندین اسید آمینه و ویتامین است که هم در گیاهان و هم در حیوانات یافت می‌شود.

افزایش عملکرد و بهبود کیفیت محصول:

همانطور که گفته شد گوگرد باعث افزایش درصد پروتئین و روغن در گیاهان می‌شود بنابراین گوگرد عامل مهمی در تعیین کیفیت غذایی محصولات زراعی است. عملکرد و کیفیت محصولات هم جزو پارامترهای تعیین کننده قیمت و سوددهی در تولیدات کشاورزی می‌باشد.

افزایش تحمل گیاه به سرما و خشکی و تعديل سميت بعضي عناصر سنگين در گیاه نیز از دیگر جنبه های اهمیت گوگرد در رشد و نحو محصولات کشاورزی است.

کاربرد گوگرد در حاصلخیزی خاک کشاورزی

گوگرد علاوه بر نقش تغذيه اي براي گياهان، به عنوان يک ماده اصلاحي در خاک هاي آهکي، سديمي و شور و سديمي جهت بهبود برخي خصوصيات فيزيک و شيميايي خاک مطرح مي باشد.

جلوگیری از شوری خاک

حفظ و بهبود عملکرد محصول از طریق آبیاری به تکنیک های مدیریتی آب و خاک بستگی دارد. گوگرد، بر اساس خواص خاک و کیفیت و کمیت آب آبیاری موجود، تا حد زیادی سطح سدیم و نمک را پایین نگه می‌دارد. از گوگرد و تعدادی از ترکیبات حاوی سولفور و یا همان گوگرد معمولا برای نگهداری و بهبود خاک در کشاورزی و آبیاری با آب های شور استفاده می کنند.

پایین آوردن سطح PH خاک

باکتری های خاک گوگرد را به اسید سولفوریک تغییر می دهند و pH خاک را کاهش می‌دهند. اگر PH خاک بیشتر از 5.5 باشد، از گوگرد عنصری (S) استفاده می کنند  تا pH خاک را به 4.5 برسانند.

و استفاده بهینه از کود، از دیگر نقش های گوگل در حاصلخیزی خاک کشاورزی است.

اشکال مختلف گوگرد

گوگرد به اشکال مختلفی در طبیعت مانند SO2، H2S، SO4، S2O2 یا S، وجود دارد. در جو به شکل دی اکسید گوگرد SO2 و سولفید هیدروژن H2S در آب باران وجود دارد و عمدتا به شکل آلی در بقایای گیاهی، پساب های حیوانی و خاک یافت می شود.

اما در رایج ترین شکل ارگانیک خود، نمی تواند توسط گیاهان جذب شود. برای جذب، گوگرد آلی باید توسط میکروارگانیسم‌های خاک (باکتری‌های گوگرد اکسیداتیو مانند تیوباسیل) اکسید شود، که سپس آن را به سولفات SO42-، شکل یونی آن، که می‌تواند توسط گیاهان جذب شود، تبدیل می‌کند.

علائم کمبود گوگرد

علائم کمبود گوگرد و کمبود نیتروژن بسیار شبیه هم هستند و اغلب با یکدیگر اشتباه گرفته می‌شوند. کمبود گوگرد برعکس نیتروژن که در برگ های پیرتر نمود پیدا میکند، با زرد شدن برگ های جوان گیاه خود را نشان می دهد. به طور کلی کمبود گوگرد باعث موارد زیر می‌شود:

• به تاخیر افتادن رشد گیاهان
• به تأخیر افتادن بلوغ در غلات
• ضعیف شدن دانه زایی در حبوبات
• کاهش تثبیت نیتروژن
• میوه‌ها اغلب به طور کامل بالغ نمی‌شوند و به رنگ سبز روشن باقی می‌مانند.
• کاهش پنجه زنی در غلات

شاید به مطلب “شناخت علائم کمبود مواد مغذی در گیاهان (دلایل و راه حل ها)” علاقه داشته باشید….

چه زمانی ممکن است با کمبود گوگرد رو به رو شویم؟

سولفات ها شکل یونی گوگرد درست مانند نیترات ها (شکل قابل جذب نیتروژن)، به شستشو بسیار حساس هستند. در هوای سرد، هنگامی که آب اضافی، خاک های سطحی (مانند ماسه، رسی-آهک سطحی، گچی) را شستشوی می دهند مقدار زیادی گوگرد را در خود حل می‌کنند.

یا حتی پس از شستشوی زمستانه، به محض اینکه کانی سازی خاک کم باشد، خطر کمبود گوگرد وجود خواهد داشت.

وقتی میزان بارندگی از اواسط پاییز تا اواسط زمستان بیشتر از 350 میلی متر باشد، تلفات قابل توجه است.

علاوه بر این، ورودی‌های گوگرد حاصل از ریزش جوی به مدت 40 سال به طور پیوسته در حال کاهش بوده است به طور کلی، خاک های امروزی هفت برابر کمتر از 30 سال پیش گوگرد دریافت می کنند.

مقدار مناسب گوگرد در خاک کشاورزی

کاربرد گوگور در کشاورزی بسیار زیاد است ولی اگر در کشاورزی بیش از حد از گوگرد استفاده شود، نمک های زیادی تشکیل می شود که به راحتی می تواند باعث از بین بردن گیاهان شود.

استفاده از 9 تا 18 کیلوگرم گوگرد در هر هکتار کمبود گوگرد را اصلاح می کند.

کود گوگردی

کودهای گوگردی هم به شکل آلی و هم صنعتی قابل دسترس است. یکی از غنی ترین کودهای ارگانیک حاوی گوگرد، کود مرغی است.

سولفات آمونیوم، سولفات پتاسیم، سوپر فسفات ها و محلول گوگرد نیتروژن دار، از کودهای گوگردی هستند که در اشکال مختلفی در بازار موجود می‌باشند.

روش استفاده از گوگرد در کشاورزی

نحوه، مقدار و زمان مصرف کودهای گوگرد در کشاورزی بستگی به نوع کشت، خاک، شرایط آب و هوایی منطقه و هدف استفاده شما دارد. کود گوگرد به سه شکل گوگرد مایع، گوگرد گرانوله و گوگرد پودری قایل استفاده است. از کود گوگردی مایع در طی فصل رشد برای برطرف کردن نیاز غذایی گیاه یا کنترل آفات و بیماری ها می توان استفاده نمود. بهترین زمان برای استفاده از کود پودری یا گرانولی قبل از کشت هست که به صورت مخلوط با خاک استفاده می شود. در باغات بهترین روش مصرف کود گوگرد به روش چالکود (از اوخر پاییز تا اواخر زمستان) است. در زمان شیوع بیماری ها و آفات در طول فصل رشد گیاه هم می‌توان از کود‌های گوگردی استفاده کرد.

مطلب تکمیل کننده: “چالکود چیست؟ همه چیز در رابطه با چالکود و اهمیت آن“

کود مرغی در واقع همان فضولات مرغ است که به عنوان کود آلی به ویژه برای خاک‌های کم نیتروژن استفاده می‌شود. در این مقاله از مجله الکترونیکی جالیزان به بررسی کاربرد کود مرغی و اهمیت آن در کشاورزی می‌پردازیم.

صنعت طیور یکی از بزرگ‌ترین صنایع می‌باشد و نسبت به صنعت کشاورزی سریع‌ترین رشد در جهان را داشته است. این را می توان به افزایش تقاضا برای گوشت مرغ و محصولات آن مانند تخم مرغ نسبت داد.

با این حال، مشکل عمده ای که صنعت طیور با آن مواجه است، انباشته شدن ضایعات در مقیاس بزرگ از جمله فصولات و زباله‌های مرغی است که باعث ایجاد مشکلات زیادی در زمان دفع آن‌ها و آلودگی می شود، مگر اینکه فناوری‌ های مدیریت پایدار از نظر زیست محیطی و اقتصادی تکامل یابد.

در حال حاضر بیشتر فضولات تولید شده توسط صنعت طیور به عنوان منبع مواد مغذی و اصلاح خاک در زمین های کشاورزی استفاده می شود.

مطلب تکمیل کننده:

“معرفی انواع کود مورد استفاده در کشاورزی! راهنمای کامل”

کاربرد کود مرغی در کشاورزی

وقتی صحبت از استفاده کردن از کود در کشاورزی می‌شود، در میان کودهای حیوانی بهترین گزینه کود مرغی می باشد. این کود در واقع کود آلی محسوب می‌شود که حاوی نیتروژن فراوان است.

کود مرغی علاوه بر نیتروژن تمام 13 ماده مغذی ضروری گیاهی است که توسط گیاهان استفاده می شود.

از جمله نیتروژن (N)، فسفر (P)، پتاسیم (K)، کلسیم (Ca)، منیزیم (Mg)، گوگرد (S)، منگنز (Mn)، مس (Cu)، روی (Zn)، کلر (Cl) بور (B)، آهن (Fe) و مولیبدن (Mo).

استفاده از کود مرغی به عنوان کود برای گیاهان یا درختان ممکن است بخشی یا تمام نیازهای گیاه را تامین کند.

ماهیت آلی این کود مزیت آن نسبت به کودهای معدنی یا مصنوعی مانند بهبود ساختار خاک با افزایش ظرفیت نگهداری آب، ایجاد فضاهای منافذ و هوادهی برای رشد خوب گیاه است. مواد آلی موجود در کود مرغی خاک رسی سنگین را سبک می کند و از اتصال ذرات خاک به یکدیگر جلوگیری می کند. همچنین افزایش ظرفیت تبادل کاتیونی و یا توانایی خاک برای نگهداری مواد مغذی از دیگر کاربردهای کود مرغی است.

مواد مغذی موجود در کودهای مرغی در مدت زمان طولانی‌تری و به آهستگی در خاک رهاسازی می‌شوند و احتمال کمتری دارد که از لایه قرار گیری ریشه دور شوند و به آب های سطحی یا زیرزمینی نفوذ کنند و باعث آلودگی شوند.

انواع کود مرغی

این کود به اشکال مایع، پلیت، گرانوله و پودری در بازار موجود است که بسته به نوع گیاه کاربرد دارند.

البته بسته به نوع پرورش شامل انواع زیر می‌شود:

کود بستر جوجه کشی

از فضولات جوجه ها بدست می آید که کیفیت نگه داری و تغذیه جوجه ها بر کیفیت مواد مغذی کود تاثیر گذار است.

کود مرغی نیمچه تخم گذار

برای تولید این کود از فضولات مرغ های نیمچه تخم گذار استفاده می کنند که با توجه به نوع بستر و تفاوت تغذیه نسبت به جوجه ها، از کیفیت پایین تری نسبت به کود نوع اول دارد.

کود مرغی تخم گذار (مادر)

در این نوع کود، از جمع‌آوری فضولات مرغ های مادر بر روی لانه هایشان نگهداری شده به دست می‌آید. و نگهداری و کیفیت بستر مرغ ها بر کیفیت کود اثر گذار است. این نسبت نیز نسبت به کود نوع اول کمتر می باشد.

کود مرغی قفسی

این نوع کود از جمع آوری فضولات پرندگانی که در قفس نگه داری می شوند بدست می آید. در نوع به دلیل وجود نداشتن بستر، کیفیت کود ارزش بالایی دارد.

روش‌های فرآوری کود مرغی

همانطور که قبلا گفته شد این کود حاوی مقدار زیادی نیتروژن می‌باشد که اگر به صورت خام برای گیاه استفاده شود موجب سوختگی آن و حتی باعت از بین رفتن گیاه می‌شود. برای استفاده از کود ابتدا باید آن را فرآوری کرد که اصطلاحا به آن عقیم کردن کود مرغی نیز می‌گویند.

علاوه بر به تعادل رساندن نیتروژن مزیت دیگری که کود مرغی فرآوری شده نسبت به کود خام دارد این است که عوامل بیماری زا از کود خام حذف می‌شوند.

روش‌های فرآوری کود مرغی شامل روش های زیر می باشد:

کمپوست

در این روش از انباشتن کود مرغی خام در مخزن کمپوست و هوادهی آن برای انجام فعالیت‌های هوازی کود فرآوری شده مناسب کشاورزی تولید می شود. کمپوست سازی به کود زمان می دهد تا برخی از مواد مغذی قوی تر را تجزیه کند تا برای گیاهان قابل استفاده تر باشد.

هضم بی هوازی

مانند روش کمپوست است با این تفاوت  که در عدم حضور باکتریها اتفاق افتاده و در آن مواد آلی به بیوگاز و کود تبدیل می شوند.

خشک کردن

در این روش به وسیله خورشید یا ابزار مکانیکی به کود حرارت می دهند.

سیلو کردن

در این روش فضولات طیور با ضایعات کشاورزی مانند کاه، پوسته برنج و ذرت علوفه ای مخلوط شده و با محلول پاشی مناسب و تامین رطوبت کافی به میزان 40 الی 70 درصد کود مرغی را از حالت خامی در می آورند.

کود مرغی برای چه گیاهانی مفید است؟

به دلیل ارگانیک بودن کود مرغی می‌توان از آن برای اغلب گیاهان استفاده نمود. اما بیشترین کاربرد کود مرغی برای میوه و سبزیجات ارگانیک مثل گوجه فرنگی، خیار، هندوانه، فلفل و بادمجان است و موجب افزایش تعداد و کیفیت محصولات می شود.

همچنین برای کوددهی به درختان میوه مانند درخت گردو ، مرکبات، سیب، پسته و … نیز کاربرد دارد.

نحوه استفاده از کود مرغی

• پخش سطحی
• چالکود

روش پخش سطحی همانطور که از اسمش پیداست روش ساده ای است که تنها با پخش کردن کود مرغی در اطراف گیاه انجام می شود. اما این روش معایبی نیز دارد مانند زمانی که در برخی از گیاهان مشکلات جذب مواد مغذی توسط ریشه به وجود می آید. همچنین ممکن است با کود یا آبیاری یا بارندگی توسط رواناب شسته شود و از دسترس گیاه خارج شود. یکی از مشکلات دیگر این روش رشد علف های هرز در اطراف گیاه می‌باشد. در نتیجه روش چالکود میتواند گزینه بهتری باشد.

در آخر می‌توان گفت که این کود حاوی تمام مواد مغذی ضروری برای تولید محصولات زراعی است و کاربرد کود مرغی به عنوان یک کود آلی و منبع مواد مغذی گیاهی قرن هاست که شناخته شده است. علاوه بر این که یک اصلاح کننده خوب برای خاک است، ظرفیت نگهداری آب و موجودات زنده مفید در خاک را نیز افزایش می‌دهد.

با این حال آگاهی از میزان کود مرغی مورد استفاده بسته به نوع کود تولید شده و بسته به نوع گیاه و مواد مغذی مورد نیاز آن متفاوت است و برای مدیریت صحیح استفاده از کود و افزایش بهره‌وری محصول، به اطلاعات جامع نری نیاز است.

زمان قطع آبیاری در هنگام سرما به اندازه زمان آبیاری کردن گیاهان حائز اهمیت است.

به طور کلی با شروع فصل سرما، نیاز آبی گیاه کم می‌شود اما دلیل بر قطع آبیاری گیاهان نمی‌شود. یکی از سوالات متداولی که در مبحث آبیاری مطرح می‌شود این است که زمان قطع آبیاری چه زمانی است؟

اهمیت زمان قطع آبیاری

اکثر گیاهان به خصوص درختان در گرم‌ترین روزهای تابستان بیشترین نیاز به آبیاری را دارند. در فصل پاییز و زمستان هم گیاه دچار یک دوره خشکی می‌شود. هنگامی که بستر گیاهان و درختان زیر برف و یخ قرار می‌گیرند، ریشه‌ها تشنه می‌شوند. آبرسانی به گیاهان درست قبل از سرد شدن هوا به آن‌ها کمک می‌کند تا با این شرایط مقابله کنند. اما، رطوبت بیش از حد در اطراف ریشه‌ها زمانی که زمین خیلی سرد باشد، بیشتر از اینکه مفید باشد، ضرر دارد.

ریزش برگ‌ها ممکن است نشان دهنده پایان فصل رشد باشد، اما چیزی در زیر زمین در حال وقوع است؛ رشد فعال ریشه است. در پاییز انرژی از بالای گیاهان تخلیه می‌شود و به ریشه‌ی آن‌ها می‌رود. از آنجایی که خاک در پاییز گرم‌تر از هوا می‌ماند، ریشه‌ها تا یخ زدن زمین به رشد خود ادامه می‌دهند.

گیاه چقدر به آبیاری نیاز دارد؟

ریشه گیاه برای رشد نیاز به رطوبت دارد. اگر منطقه شما در پاییز باران فراوانی دریافت می‌کند، نیازی به تامین آب اضافی نخواهید داشت. اما اگر در آب و هوای خشک باغبانی می‌کنید یا بارش پاییزی به طور معمول اتفاق نمی‌افتد، باید به فکر آبیاری باشید.

هنگامی که گیاهان در زمستان به خوبی هیدراته نشوند، برگ و شاخه‌های خود را از دست می‌دهند یا حتی ممکن است منجر به از بین رفتن کل گیاه بشود. گاهی اوقات یک درخت یا درختچه‌ای که به میزان کافی در زمستان رطوبت دریافت نکرده باشد ممکن است به نظر برسد که زمستان را پشت سر گذاشته است و در بهار دوباره برگ بزند، اما با بازگشت گرمای تابستان گیاه از بین می‌رود. قبل از زمستان، گیاهان به مقدار زیادی آب نیاز دارند تا آن‌ها را در طول فصل هیدراته نگه دارد.

کدام گیاهان را در پاییز آبیاری کنیم؟

اگر در منطقه‌ای باشیم که باران به مقدار مناسب می‌بارد، نیازی به آبیاری در فصل پاییز نیست.

در غیر این صورت در نخستین گام باید به گیاهان چندساله، درختچه‌ها یا درختانی که در همان سال کاشته شده یا پیوند خورده‌اند توجه کرد. زیرا ریشه‌های آن‌ّها هنوز به عمق خاک نرسیده‌اند، بنابراین تأمین آب در اطراف پایه گیاه به مرطوب ماندن ریشه آن‌ها کمک می‌کند.

گام دوم، تمرکز روی گیاهان همیشه سبز می‌باشد. این شامل گیاهان همیشه سبز پهن برگ مانند درخت خزه هندی (Rhododendron) و کاملیا (Camellia) و همچنین گیاهان همیشه سبز سوزنی مانند کاج (Pine) و صنوبر (Spruce) است.

گیاهان همیشه سبز به دلیل اینکه برگ‌های خود را از دست نمی‌دهند دائما درحال استفاده از نور خورشید هستند، بنابراین به مراقبت بیشتری نیاز دارند تا در طول زمستان هیدراته بمانند.

چه زمانی باید آبیاری درختان در پاییز را متوقف کرد؟

هنگامی که دمای هوا و خاک به طور مداوم به زیر ۴ درجه سانتی‌گراد می‌رسد، زمان قطع آبیاری می‌باشد. در فصل زمستان به هیچ عنوان نباید گیاهان را آبیاری کرد چون آب در اطراف ریشه یخ زده و ریشه گیاه از بین می‌رود.

ریشه درخت پس از یخ زدن چند اینچ بالایی زمین نمی‌تواند آب را جذب کند. بنابراین باید قبل از یخ زدگی نیاز آبی گیاه تامین شده باشد. در راستای مراقبت از گیاهان در فصل پاییز لازم است در پاییز بسته به نوع گیاه، در بازه‌های زمانی منظم و تا قبل از شروع سرمای زمستانه، گیاهان آبیاری شوند و توجه داشته باشید که آخرین آبیاری باید قبل از افت شدید دما بوده و این دور آخر، آب به صورت کامل در اختیار گیاهان قرار گیرد تا در زمستان بدون مشکل به زندگی خود ادامه دهند.

مقدار آبی که در اختیار گیاهان قرار می‌گیرد بسته به نوع درخت، میزان تبخیر و تعرق و میزان رطوبت خاک متفاوت است. در مناطقی که آب و هوای گرم و زمستان معتدل دارند و زمین یخ نمی‌زند، می‌توان در تمام زمستان به آبیاری ادامه داد.

آبیاری و زمان قطع آبیاری در درختان میوه

حل سوال پیش می آید که چه زمانی آبیاری درختانمان را قطع کنیم؟ در درختان میوه پس از برداشت میوه نیاز به آبیاری وجود دارد تا از هرگونه تنش آبی در مرحله رشد و تمایز جوانه‌های بارده برای سال بعد و در مواردی ریزش جوانه‌ها جلوگیری کند.

معمولا درختان بعد از برداشت میوه چند ماه برگ‌های خود را حفظ می‌کنند. درختان در شرایط مطلوب بعد از برداشت میوه نیز به فتوسنتز ادامه می‌دهند. در طی این فرآیند، قندها و کربوهیدارت‌ها داخل برگ‌ها تولید شده و به عنوان بلوک‌های سازنده رشد برای تولید محصول سال بعد در اندام‌ها ذخیره می‌شوند.

برای اطلاع از اقداماتی که کشاورزان باید در فصل پاییز انجام دهند به مجله آموزشی جالیزان مراجعه کنید.

چقدر گیاهان را در پاییز آبیاری کنیم؟

در بهار و تابستان، 2 الی 5 سانتی متر آب در هفته برای هیدراته نگه داشتن بیشتر گیاهان کافی است. در هوای سرد پاییزی، خاک به سرعت خشک نمی‌شود، بنابراین نیازی به آبیاری مکرر نخواهید داشت.

آب باید خاک را تا ناحیه ریشه اشباع کند، معمولا 30 سانتی متر عمق دارد تا توسط گیاه جذب شود. آبیاری کوتاه مدت و مکرر به گیاهان شما کمکی نمی کند. آبیاری کمتر اما عمیق تر در صورت بروز خشکی آسیب پذیری آنها را کاهش می دهد.

در اینجا یک راه خوب برای بررسی اینکه آیا به اندازه کافی عمیق آبیاری کرده اید وجود دارد:

با یک بیل یک شکاف در زمین ایجاد کنید. اگر خاک در قسمت پایین شکاف خشک شد، باید مدت بیشتری آبیاری کنید تا رطوبت بیشتر فرو برود.

همانطور که در این مقاله از جالیزان به آن پرداخته شد دانستن زمان قطع آبیاری به اندازه زمان و مقدار آبیاری، در رشد و عمر گیاه بسیار حائز اهمیت و تاثیر گذار است. تعیین زمان قطع آبیاری به شرایط آب و هوای آن منطقه، نوع گیاه و سن گیاه بستگی دارد  ولی به طور کلی می‌توان آن‌ را قبل از شروع فصل سرما و یخ زدگی زمین تخمین زد.

کود ماهی یکی از کودهای ارگانیک متعددی است که وجود دارد و نوعی کود آلی به شمار می‌رود. کود ماهی، کود ارزشمندی است که از بقایای لاشه ماهی‌ها یا ماهی‌های خشک و آسیاب شده بدست می‌آید. این کود سرشار از نیتروژن، فسفر و پتاسیم و عناصر کمیاب مانند کلسیم، منیزیم، گوگرد، کلر و سدیم است.

عمدتا می‌توان آن را از دو منبع می‌توان بدست آورد:

• زباله‌های کارخانه‌های بسته‌بندی و کنسرو کردن ماهی
• تفاله‌های حاصل از استخراج روغن از ماهی.

تاریخچه استفاده کود ماهی

اولین نمونه به مصر باستان برمی‌گردد، زمانی که کشاورزان از ماهی برای باروری محصولات خود استفاده می‌کردند. هنگامی که مهاجران اروپایی برای اولین بار به آمریکای شمالی رسیدند، جمعیت بومی را کشف کردند که ماهی‌های کامل را در خاک قرار داده و سپس محصولات خود را در بالای آن می‌کاشتند. از اواسط قرن بیستم که ظهور کودهای مصنوعی برجسته شد، اما با ریشه‌گیری و گسترش جنبش اکولوژیکی اواخر قرن بیستم، مزایای استفاده از این شکل قدیمی از جوان‌سازی خاک و گیاه آغاز شد. کشاورزان از انواع کود کشاورزی برای بالابردن بهره وری تولیدات خود استفاده میکنند که یکی از انواع با ارزش کودها کود ماهی است.

کود ماهی چگونه ساخته می‌شود؟

کود ماهی از ماهی کامل و محصولات لاشه از جمله استخوان، فلس و پوست تهیه می‌شود و به جای اینکه محصولات غیرقابل استفاده ماهی هدر بروند، این اقلام به مواد مغذی برای خاک تبدیل می‌شوند. انواع مختلف ماهی، مانند منهدن و آنچوی، به صورت دوغاب آسیاب می‌شوند. سپس این محصول برای حذف روغن و پودر ماهی که برای صنایع دیگر استفاده می‌شود، فرآوری می‌شود. مایعی که پس از فرآوری باقی می ماند امولسیون ماهی است. پس از صاف کردن مواد جامد، اسید سولفوریک اضافه می‌شود تا pH را کاهش دهد و از رشد میکروب‌ها جلوگیری کند.

فواید کود ماهی چیست؟

کودهای ماهی منبع تغذیه عالی برای گیاهان و خاک هستند. هنگامی که از کودهای ماهی استفاده می‌شود، گیاه سطح کنترل شده‌ای از نیتروژن را دریافت می‌کند که یک عنصر حیاتی برای تولید کلروفیل و حفظ سلامت گیاه است. نیتروژن بیش از حد، که می‌تواند از عوارض کودهای شیمیایی باشد، می‌تواند گیاه را تحت الشعاع قرار دهد و باعث آسیب پذیری بیشتر آن در برابر نوسانات جوی، حشرات و بیماری‌ها شود. کودهای نیتروژن مصنوعی در اتمسفر “فرار” می‌باشند و نه تنها به دلیل در دسترس بودن گیاهان از بین می‌روند، بلکه به گازهای گلخانه‌ای نیز کمک می‌کنند. رواناب اضافی کودهای مصنوعی به سطح آب، سفره‌های زیرزمینی، نهرها، رودخانه‌ها و اقیانوس‌های ما از دیگر عوارض جانبی منفی است.

یکی دیگر از مزایای عمده استفاده از کود ماهی، بهبود منبع غذایی سالم است که میکروارگانیسم‌های موجود در خاک را تحریک می‌کند. برخی از کودهای شیمیایی با هدف اینکه به راحتی توسط گیاه جذب شوند، فرآوری می‌شوند ولی کودهای آلی مانند کودماهی در خاک به طور متفاوتی پردازش می‌شوند، به دلیل اینکه حاوی مواد مغذی هستند، قبل از اینکه در دسترس ریشه گیاه قرار گیرند ابتدا باید توسط موجودات زنده مانند باکتری‌ها، کرم‌های خاکی و قارچ‌ها هضم شوند. تمام این فعالیت‌های میکروبی با افزایش مقدار مواد آلی در خاک، قدرت و بنیه گیاهان را افزایش می‌دهد. قارچ‌ها و باکتری‌ها مواد مغذی را تجزیه می‌کنند تا در دسترس ریشه‌های گیاه قرار گیرند، و سپس هنگام حرکت، تولید مثل، پردازش مواد مغذی باعث هوادهی می‌شوند یک اکوسیستم خاک فعال، حیات محصول را بهبود می بخشد و تولید خاک جدید را تا شش برابر افزایش می دهد.

انواع

امروزه انواع مختلفی از کودهای ماهی وجود دارد که به روش‌های مختلفی تولید می‌شوند:

پودر ماهی (کود خشک)

پودر ماهی محصول جانبی است که از تولید روغن ماهی بدست می‌آید. پودر ماهی با پخت یا حرارت دادن و فشرده سازی ماهی و سپس خشک کردن و آسیاب کردن گوشت و استخوان آن تولید می شود

امولوسیون ماهی (مایع)

امولسیون ماهی پس مانده های پودر ماهی که در طی فرآیند استخراج روغن از طریق حمام بخار بدست می آید. این فرآیند پروتئین ها را از پودر ماهی استخراج می‌‌کند که سپس درون یک ظرف فشرده سازی می شوند.

هیدرولیز

کود ماهی هیدرولیزه محصول نهایی مشابه امولسیون ماهی دارد. کود ماهی هیدرولیزه مایع است و ممکن است غلیظ باشد و بوی ماهی تندی داشته باشد. این کود به روش متفاوتی نسبت به امولسیون ماهی تولید می‌شود. معمولاً در هیدرولیز ماهی از تمام ماهی یا بقایای حاصل از شیلات تهیه می‌شود. از اندام های داخلی، سر و دم ماهی، فلس یا پولک، گوشت و استخوان نیز می توان در انجام این فرآیند استفاده کرد

بهترین و کاربردی‌ ترین نوع کود ماهی کدام است؟

نوع هیدرولیز کود ماهی یکی از کاربردی‌ترین اشکال کود ماهی است. زیرا در آن آنزیم‌ها مواد آلی ماهی را به مایع تجزیه می‌کنند. امولسیون‌های ماهی که در اثر حرارت بالا و فرآیند تبخیر تولید می‌شوند، باعث می‌شوند که اسیدهای آمینه موجود در پروتئین‌ها قدرت خود را از دست داده و برای تامین مواد مغذی مؤثر نباشند. فرآیند هیدرولیز اجازه می‌دهد تا مقدار بیشتری از پروتئین‌ها، ویتامین ها و مواد مغذی ماهی حفظ شود و به پایه گیاه و خاک منتقل شود.

ویدئو استفاده از کود ماهی توسط یک کشاورز در کانال نماشا جالیزان:

نتیجه

همانطور که اشاره شد کود ماهی برای گیاهان یک گزینه غذایی ملایم و همه منظوره است که می‌تواند در هر زمانی استفاده شود. می‌توان از آن به عنوان خاک شویی، محلول پاشی، به شکل پودر ماهی استفاده کرد یا با توده کمپوست مخلوط کرد. انتخاب کودماهی به دلیل دارا بودن مقادیر بالای نیتروژن یک گزینه عالی برای سبزیجات سبز برگ است. استفاده از امولسیون ماهی به ویژه برای کوددهی چمن در اوایل بهار مفید است.

کود ماهی فواید غذای گیاهی را با اثر طولانی مدت افزایش فعالیت میکروبی در خاک ارائه می‌دهد. تحقیقات نشان داده است که حتی در خاکی که بسیار حاصلخیز باشد، افزودن کود ماهی باعث افزایش رشد محصول و فعالیت میکروبی آن می‌شود. استفاده از کود پروتئین ماهی می‌تواند خاک را فعال کند، توانایی خاک را در حفظ کود و آب بهبود بخشد، از هدر رفتن نیتروژن، فسفر، پتاسیم و سایر عناصر جلوگیری کند و میزان استفاده گیاهان را در مقایسه با کود شیمیایی بیش از 10٪ ~ 30٪ بهبود بخشد.

استفاده از کود ماهی در عملیات چالکود نیز بسیار کارساز است.

چالکود چیست و چرا از آن استفاد می کنیم؟ در این مطلب قصد داریم به چالکود و راه های انجام آن بپردازیم…

خاک زمین‌های کشاورزی و باغات پس از مدتی استفاده مواد مغذی خود را از دست می‌دهند و نیاز به اصلاح خاک دارند که با اضافه کردن کودهای شیمیایی یا کودهای آلی علاوه بر افزایش مواد مورد نیاز رشد گیاه باعث افزایش کارآیی خاک بهبود بافت خاک می‌شود.

انتخاب کود مناسب، زمان کوددهی و شیوه استفاده از کود به عوامل زیادی مانند اقلیم منطقه، بافت خاک، نوع گیاه و … دارد.

چرا از چالکود استفاده می کنیم؟

یکی از اصول مهم در کشاورزی بسترسازی مناسب برای رشد گیاه است به طوری که بتواند شرایط لازم برای قرارگیری و توسعه ریشه گیاه را فراهم کند. این امر، در مورد گیاهان چند ساله از جمله درختانی که دارای ریشه‌های عمیق هستند و شرایط عملیات اصلاحی برای بهبود خاک بسیار دشوار است، اهمیت ویژه دارد.

گرچه افزودن کود به سطح خاك، آسانترين راه براي بهبود شرايط تغذیه‌ای افزایش رطوبت خاک است ولي جوابگوي تمام مشكلات از جمله محدوديت‌هاي خاك عمقي كه در مورد درختان اهميت بيشتري نيز دارند نمي‌باشد يكي از اقدامات مؤثر براي بهبود شرايط خاك عمقي استفاده از چالكود باشد.

چالکود، یکی از بهترین شیوه‌های کوددهی برای درختان به ویژه درختان میوه می‌باشد. در این روش مخلوطی از کود‌ّهای دامی و کودهای شیمیایی که برای رشد گیاه لازم می‌باشد، در چاله‌های حفر شده در نزدیکی ریشه درخت ریخته می‌شود. استفاده از روش چالکود به مرور زمان باعث غنی‌سازی و بهبود خاک، تقویت و اصلاح ریشه‌ی گیاه و افزایش درصد رشد شاخه‌های جدید می‌شود.

مراحل اجرای چالکود و نحوه انجام آن

به طور کلی چالکودها معمولا دو دسته‌اند:

1. چالکودهای آماده گرانولی که توسط شرکت‌ها فرموله شده‌اند و به فروش می‌رسند.
2. چالکودهای دست ساز به طور دستی عناصر مورد نیاز گیاه را ترکیب می‌کنند. در استفاده از چالکودهای دست ساز حتما نیاز به آنالیز خاک وجود دارد.

محل چاله

انتخاب محل چالکود بسیار مهم می‌باشد و باید مکانی انتخاب شود که بیشترین ریشه فعال و جوان در آن ناحیه قرار گرفته باشد چاله‌هایی که به منظور چالکود کردن حفر می‌شوند بایستی در نزدیکی تنه درخت و تقریبا در فاصله یک سوم سایه آن از تنه قرار بگیرند.

نکته: برای تشخیص بهتر منطقه سایه انداز درخت و محل چالکود بهترین روش مشاهده شاخه‌های انتهایی درخت می‌باشد. در زیر امتداد آخرین شاخه درخت محل مناسبی برای حفر چاله می‌باشد.

تعداد چاله

تعداد چاله‌هایی که حفر می‌شوند نیز بستگی به نوع درخت، سن درخت و وضعیت خاک آن دارد. برای درختان با سن بیش از ۱۰ سال بین دو تا چهار چاله برای هر درخت توصیه می‌شود. در صورتی که نگهداری از چاله ها به خوبی صورت پذیرد نیازی به حفر چاله به صورت هر ساله نخواهد بود. و از همان چاله‌ها می‌توان برای چندین سال جهت چالکود استفاده کرد.

قطر و عمق چاله

عمق چاله حفر شده برای چالکود می‌تواند با توجه به عمق ریشه درخت متفاوت باشد. به طور کلی در اغلب موارد عمق چاله‌ها را حداقل تا 30 سانتی متر و حداکثر تا 60 سانتی متر در نظر می‌گیرند. اندازه قطر چاله‌ها نیز بستگی به وسیله‌هایی دارد که برای حفر چاله از آن‌ها استفاده می‌شود.

پر کردن چاله

برای اثربخشی بیشتر کود‌دهی در روش چالکود، از مخلوطی از انواع کود کشاورزی استفاده می‌‌‌‌‌‌‌کنند. به این صورت که در قسمت ته چاله کودهای دامی، پس از آن در قسمت میانی مخلوطی از کودهای دامی و کود شیمیایی و قسمت بالایی مجددا با کود دامی پر می‌شود. در این مرحله باید توجه داشت که از خاک حفر شده قبلی برای پر کردن دوباره چاله استفاده نشود.

زمان مناسب برای چالکود

بهترین زمان برای استفاده از روش چالکود، زمان خواب گیاه می‌باشد که معمولا در فصل پاییز و زمستان می‌باشد. اگر مواد مغذی به طور صحیح در این فصول برای ریشه ها تأمین شود، درختان می توانند در بهار با پتانسیل بیشتری فصل رویشی خود را آغاز کنند.

مزایا و معایت استفاده از چالکود در کشاورزی

کوددهی به روش چالکود دارای مزایا و معایبی است که می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

مزایا

• بهبود کیفیت و کمیت محصولات کشاورزی

  

• بهبود بافت خاک و افزایش نفوذپذیری و تهویه خاک
• هدایت ریشه گیاه به سمت قسمت مغذی‌ و مرطوب خاک
• استحکام ریشه گیاه
• جلوگیری از هدر رفتن کود و افزایش جذب کود توسط ریشه‌ها
• جلوگیری از رشد علف‌های هرز

معایب

• در صورت حفر غیر اصولی چاله امکان آسیب و قطع ریشه‌های سطحی گیاه وجود دارد و باعث نتیجه عکس شود.
• وارد شدن خسارت به گیاه در اثر کاهش ریشه‌های سطحی
• حفر چاله باعث تخریب ساختمان خاک در محدوده چالکود می‌شود
• در برخی موارد منجر به بیماری در اثر استفاده از کودهای دامی می‌شود.
• وارد شدن خسارت به گیاه در اثر کاهش ریشه‌های سطحی

در استفاده از روش چالکود باید به این نکته توجه کرد که چالکود نمی‌تواند جایگزین تغذیه در طول فصل رشد گیاه شود. انجام دادن چالکود به این معنا نیست که در فصل رشد گیاه، هیچگونه تغذیه‌ای صورت نگیرد. چالکود فقط روشی کمکی و تقویت کننده گیاه و مخصوص فصل پاییز و زمستان است. استفاده به‌‌موقع و مناسب از ترکیبات چالکود می‌تواند ضامن افزایش تولید محصول درختان گردد.

هنگامی که به پاییز رسیدید، ممکن است فکر کنید که مسئولیت شما برای تغذیه گیاهان به پایان می رسد. اما در واقعا اینطور نیست و کوددهی پاییزه اهمیت بیشتری دارد. به ویژه با افزودن مواد آلی مانند مقدار زیادی کمپوست باغی که به خوبی پوسیده شده است.

یک اشتباه رایج، این است که فرض می‌کنیم کود را می‌توان و باید همیشه اضافه کرد وهر چقدر بهتر بود بیشتر!

پاییز آخرین زمان برای باغ و مزرعه است قبل از اینکه زمستان آن را در برف بپوشاند و نشانگر پایان گرما و خشکسالی در تابستان است.

بسیاری از باغداران بهار و تابستان را فصل اصلی تغذیه گیاهان خود می دانند، اما در اصل این چنین نیست و اگر می‌خواهید یک باغ زیبا و سالم در بهار آینده داشته باشید بهتر است در پاییز  کوددهی کنید.

کل باغتان را  با کود آلی حاوی سه عنصر مغذی مهم: نیتروژن (N) فسفات (P) و پتاسیم (K) کود دهید. همچنین روی اهمیت ویژه ای دارد زیرا به گیاهان کمک می کند تا در برابر دمای پایین مقاومت کنند.

اهمیت کوددهی

یکی از اقدامات پاییزی مهم برای مراقبت از محصولات کشاوری کوددهی می باشد. اگر به گیاهان خود کود ندهید، احتمالا آنقدر که می خواهید رشد نخواهند کرد یا شکوفا نخواهند شد. علاوه بر نور خورشید و آب، همه گیاهان برای رشد به مواد مغذی خاصی نیاز دارند و اگر به آن ها نپردازید، ممکن است در نهایت با مشکلات سلامتی مواجه شوند.

چرا کوددهی در پاییز اهمیت دارد؟

کوددهی در پاییز به طرق مختلف به باغ کمک می کند. مثلا کمک می کند تا از خواب ناشی از گرما در تابستان بهبود یابد و درختچه ها و گیاهان چند ساله شما برای مدتی طولانی تر سرزنده نگه می دارد. اما طبق معمول، آنچه در زیر سطح در حال وقوع است مهم است.

کودها رشد ریشه را نیز تحریک می کند که برای زندگی طولانی مدت گیاه ضروری است. هر گیاهی از سیستم ریشه ای عمیق سود می برد. تحریک رشد این ریشه در پاییز به گیاهان و چمن شما کمک می کند تا در طول زمستان ثابت بمانند.

کوددهی در پاییز

کودهای آهسته رهش حاوی مواد مغذی زیادی است که با تجزیه خاک به تدریج به خاک داده می شود. بنابراین، این را با کندن آن در زمین لخت یا با افزودن یک لایه 8 تا 10 سانتی متری روی سطح خاک اطراف گیاهان خود و اجازه دادن به کرم‌ها آن را به داخل خاک اضافه کنید. کار دیگری که این کار انجام می دهد این است که به عنوان یک بافر عمل می کند. سایر مواد مغذی خاک را نگه می دارد و از شسته شدن آنها در طول باران های شدید زمستانی جلوگیری می کند.

وقتی نوبت به کودهای واقعی می‌رسد، احتمالا یکی از مهم‌ترین کودهایی که در این زمان از سال باید اضافه شود، آهک باغی است. اکنون، این یک شکل پلت شده است که در طول پاییز و در زمستان شکسته می شود و در خاک رها می شود و سپس می توان آن را در طول فصل رشد سال آینده توسط گیاهان جذب کرد.

سپس باید به ریشه‌های گیاهان پرداخت، چیزی که به آنها کمک می کند پتاس است. اکنون، پتاس نه تنها به رشد گل ها و میوه ها که در این فصل از سال اهمیت کمتری دارند کمک می کند، بلکه در واقع به سفت شدن گیاهان کمک می کند. سولفات پتاس، این شکل جامد، را می توان به اطراف پایه گیاهان اضافه کرد.

در زیر زمین، رشد زیادی در حال وقوع است بنابراین باید به مواد مغذی مورد نیاز ریشه فکر کنید، مهمترین آنها سوپر فسفات است. کوددهی فسفات در پاییز برای تشویق ریشه ها به رشد بسیار بسیار آهسته در طول ماه های زمستان، ادامه جذب رطوبت، دریافت مواد مغذی مورد نیاز گیاهان استفاده می شود.

مطالب مرتبط:

• معرفی انواع کود مورد استفاده در کشاورزی! راهنمای کامل
• چالکود چیست؟ همه چیز در رابطه با چالکود و اهمیت آن
• آب استارت چیست؟ معرفی 4 ترکیب مهم برای آب استارت!

روش کوددهی

کود دانه‌ ای معمولا با شخم زدن به زمین برای شکستن آن و سپس پاشیدن دانه‌های کود روی آن اعمال می‌شود. همچنین می توانید روی خاک کوددهی شده مالچ پاشی کنید، سپس سخاوتمندانه به مقدار زیادی آبیاری کنید تا کود به داخل زمین نفوذ کند. یک کود با زمان رهاسازی می تواند نتایج عالی ایجاد کند.

مراقب کودهای مایع باشید زیرا در صورت بارندگی می توانند به سرعت از بین بروند.

کوددهی انواع گیاهان در پاییز

کوددهی چمن

اگر چمن کمی بدتر به نظر می رسد، پاییز زمان مناسبی برای احیای آن است. کودهایی که سرشار از پتاسیم هستند، سیستم ریشه ای سالم را تشویق می کنند و چمن برای زمستان پیش رو آماده می شود.

در آن زمان از سال از تغذیه چمن با نیتروژن خودداری کنید زیرا این امر باعث رشد سریع‌تر روی زمین می‌شود که به نوبه خود آن را مستعد یخ زدگی می‌کند.

کوددهی گیاهان چند ساله

گیاهان چند ساله نیز از داشتن کود فسفات بالا با محتوای نیتروژن کم استقبال می کنند. به این ترتیب اگر در پاییز کوددهی کنید در بهار با گیاهان قوی‌تر و گل‌های بیشتری از آنچه فکر می‌کردید سورپرایز می شوید.

کوددهی گیاهان نشایی

مهر و آبان زمان کاشت پیازهای بهاره است. آنها به فسفر استفاده شده در سطح ریشه نیاز دارند تا به آنها کمک کند تا قبل از شروع زمستان استقرار پیدا کنند.

توصیه می شود کمپوست غنی را با خاک مخلوط کنید تا به پیازهای بهاری غذای زیادی برای حمل تا بهار داشته باشند.

کود دهی بوته ها و درختان

همه درختچه ‌ها، بوته ‌ها و درختان نیازی به کوددهی ندارند، اما اگر دارای برگ‌های کم‌رنگ یا سبز کم‌رنگ هستند، یا نوک شاخه‌های مرده، پژمردگی یا آسیب حشرات را نشان می‌دهند، احتمالا کوددهی در پاییز برای آن ها اهمیت دارد. درختان و بوته های مسن تر و مستقرتر نیازی به کوددهی هر سال ندارند.

استفاده از کودهای شیمیایی

کودهای شیمیایی بدون شک مقرون به صرفه ترین و ساده ترین راه برای تامین مواد مغذی گیاهان هستند. اما استفاده مداوم از مواد شیمیایی پیامدهایی بر سلامت طولانی مدت خاک دارد. و از آنجایی که رشد در پاییز و زمستان بسیار محدود است، گیاهان فقط به مقادیر کمی از مواد مغذی نیاز دارند، بنابراین تامین مواد غذایی با کودهای ارگانیکی که مواد مغذی کم اما ثابتی را آزاد می کند و در عین حال وضعیت خاک را بهبود می بخشد منطقی تر است.

اینجاست که کودهای طبیعی به شکل مواد آلی برای کوددهی در پاییز به درد میخورند. درصد بالای مواد آلی باعث بهبود ساختار خاک و هوادهی آن و همچنین متعادل کردن PH می شود.

• راهنمای کامل زمان مصرف کود نیترات کلسیم+نحوه مصرف

کوددهی با محصولات پوششی، اصطلاحا کود سبز

کوددهی در پاییز برایگیاهان باغی یک سرمایه گذاری عالی در زمان است که در بهار نتیجه خواهد داد. با این حال، پاییز زمان مناسبی برای کود دادن به بستر سبزیجات است، اما نه آنطور که فکر می کنید.

محصولات پوششی که به آنها “کود سبز” نیز می گویند، وقتی در پاییز کاشته می شوند بستر شما را با مواد مغذی حیاتی غنی می کند.

حبوباتی مانند نخود مزرعه، یونجه، شبدر و لوبیای سویا گیاهان پوششی کاملی هستند. همچنین می توانید علف هایی مانند جو، چاودار و گندم سیاه بکارید. کاشت محصولات پوششی یک راه عالی برای کوددهی ارگانیک در پاییز برای محصولات فراوان در سال بعد است.

البته که هر کدام از روش های کود دهی پاییزی را انتخاب کنید، از نتایج آن راضی خواهید بود.

پاییز واقعا زمان ایده آلی برای تغذیه و کوددهی باغ شماست. با وجود اینکه روزها کوتاهتر هستند و به نظر می رسد که سال باغبانی به پایان رسیده است، اما اگر زمان بگذارید، بهار آینده متوجه خواهید شد که ارزش تلاش را داشت!